„Q-Day” coraz bliżej: Komputer kwantowy złamał 15-bitowy klucz Bitcoina
W ramach konkursu „Q-Day Prize” organizowanego przez Project Eleven, niezależny badacz Giancarlo Lelli dokonał historycznego przełomu. Wykorzystując ogólnodostępny komputer kwantowy (dostępny w chmurze), zdołał odtworzyć klucz prywatny na podstawie klucza publicznego, rozwiązując problem logarytmu dyskretnego w krzywych eliptycznych (ECDLP).
Szczegóły techniczne ataku
To największa publiczna demonstracja ataku kwantowego na kryptografię typu ECC, na której opierają się Bitcoin i Ethereum:
- Skala: Lelli złamał klucz 15-bitowy. Choć brzmi to skromnie przy 256 bitach Bitcoina, jest to skok o 512 razy w porównaniu do poprzedniego rekordu (6 bitów) z września 2025 roku.
- Metoda: Zastosowano wariant słynnego algorytmu Shora, zoptymalizowany pod kątem obecnej, wciąż niedoskonałej architektury kwantowej.
- Nagroda: Za swój wyczyn badacz otrzymał 1 BTC (warty obecnie blisko 78 000 USD).
Dlaczego to jeszcze nie koniec Bitcoina?
Mimo że wynik Lellego budzi emocje, systemy kryptograficzne sieci Bitcoin pozostają bezpieczne… na razie.
- Przepaść bitowa: Różnica między 15 a 256 bitami jest wykładnicza. Złamanie pełnego klucza Bitcoina wymagałoby maszyny o mocy od 500 000 do nawet kilku milionów fizycznych kubitów. Obecne najpotężniejsze jednostki operują na poziomie tysięcy.
- Problem inżynieryjny: Eksperci z Google (w swoim raporcie z kwietnia 2026 r.) twierdzą, że przejście z 15 na 256 bitów to już nie kwestia nowej fizyki, a „jedynie” inżynierii i stabilizacji sprzętu.
Zagrożenie dla „uśpionych” monet
Istnieje jednak grupa użytkowników, którzy powinni zacząć się bać już teraz. Atak kwantowy zagraża portfelom, których klucze publiczne są znane (widoczne on-chain). Dotyczy to:
- Starych adresów typu P2PK (używanych przez Satoshiego).
- Portfeli, z których już raz wysłano transakcję (klucz publiczny zostaje ujawniony w sieci). Szacuje się, że około 6,9 mln BTC znajduje się obecnie na adresach potencjalnie podatnych na ataki kwantowe w przyszłości.
Podsumowanie: Czas na Post-Quantum Cryptography
Sukces Lellego to sygnał alarmowy dla deweloperów. Społeczność Bitcoina musi zacząć poważnie myśleć o wdrożeniu podpisów odpornych na komputery kwantowe (tzw. Lamport signatures lub inne schematy PQC). Jeśli tempo rozwoju sprzętu kwantowego utrzyma się na poziomie 512-krotnego wzrostu skali co siedem miesięcy, „Q-Day” może nadejść znacznie szybciej, niż zakładaliśmy jeszcze rok temu.
Źródła:
